1960 Sonrası Hikaye

Yaşanmış ya da yaşanması olası vakaları, insanlarda güzel duyu zevk uyandıracak şekilde anlatmaya öykü ya da öykü denir. İlk öykü örnekleri Tanzimat Periyodu’nde verilir fakat bilhassa Cumhuriyet Periyodu sonrasında öykü türünde mühim bir gelişim görülür. Öykü alanındaki başarıya ulaşmış eserler 1960 Sonrası Öykü geleneğinde de aynen devam etmiştir.

Daha önceki dönemlerde hikayenin alt yapısı iyice geliştirildiğinden 1960’lı yıllara gelindiğinde öykü bağımsız bir tür olarak gelişimine devam etmiştir. Bu dönem hikayecileri bireysel duyarlılıkta, toplumsal çizgide ve milli-dini çizgi benzer biçimde çeşitli anlayışlarda eserler vermiştir.

1960 Sonrası Öykü Özellikleri

→ Bu zamanda başarıya ulaşmış eserler verilmiştir.

→ Bu dönem konularında değişik yönelimler vardır: Bireysel duyarlılık, toplumsal çizgi ve milli-dini anlayış.

→ Bu zamanda yazarlar modernizm ve postmodernizm akımlarıyla beraber hikayeyi teknik ve ifade olarak geliştirmişlerdir.

→ Bu zamanda yaratı veren yazar sayısı artmış ve bununla beraber öykülerde mevzu ve anlayış olarak çeşitlilik ortaya çıkmıştır.

→ Kahramanlar toplumun her kesiminden seçilmiştir.

→ 1960’lı yılların siyasal ve toplumsal ortamı hikayeye taşınmıştır.

→ Bu zamanda Leyla Erbil, Demir Özlü, Demirtaş Ceyhun, Erdal Öz, Bilge Karasu, Dursun Akçam, Orhan Duru, Necati Cumalı, Mehmet Seyda, Talip Apaydın, Sevgi Soysal, Ferit Edgü, Yusuf Atılgan, Bekir Yıldız benzer biçimde adlar öykü türünde eserler vermiştir.

1960 Sonrası Öykü Yönelimleri

Bu zamanda görülen öykü anlayışları şu şekildedir:

1) Kişinin İç Dünyasını Ele Alan  Hikayeler

Bu tarzdaki hikayelerde ise bireylerin yaşadıkları iç bunalımlar ve çatışmalar dile mevzu olarak işlenmiştir. Kişinin iç dünyası iç çözümle ve şuur akışı benzer biçimde tekniklerle ortaya konur.

2) Toplumsal Gerçekçi Hikayeler

Bu hikayelerde gecekondularda yaşanlar, işçiler, memurlar, Almanya’ya göç eden işçiler, kentlere göç problemi, hanımefendilerin yaşamış olduğu sıkıntılar ve işsizlik benzer biçimde problemler ele alınmıştır. Bu anlayışta yaratı veren sanatçılar: Hakkaniyet Ağaoğlu, Talip Apaydın, Sevgi Soysal, Erdal Öz, Orhan Duru, Tomris Uyar, Nedim Gürsel, Hulki Aktunç, Füruzan, Demir Özlü, Leyla Erbil, Bekir Yıldız.

3) Dini-Ulusal Duyarlılıkta Yazılan Hikayeler

Önceki dönemlere kıyasla bu zamanda dini duyarlılığı önplana çıkaran yazarların sayısı artmıştır.

Bu tarzda öykü veren sanatçılar: Rasim Özdenören, İsmail Kıllıoğlu, Durali Yılmaz, Mustafa Kutlu

1970 – 1980 -1990 Sonrası Öykü

1970’li yıllarda çağıl hikayelerin yanında postmodern tesirindeki öykü örnekleri de verilmiştir. Bu zamanda siyasal, toplumsal ve günlük mevzularda eserler verilmiştir.

1980’li yıllarla beraber günlük yaşamdaki insan yaşamı, kadının toplumdaki yeri ve çocuklar eserlerde işlenmeye başlanmıştır.

1990’lı yıllarda yazılan hikayelerde ise ferdin merkeze alındığını görmekteyiz.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK YAZILAR
PDF / Slayt
12.Derslik Ders Mevzuları
TYT Türkçe 
AYT Edebiyat

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir