31 Mart Olayı (13 Nisan 1909)

II. Meşrutiyet’in ilanıyla beraber Osmanlı İttihat ve Terakki Cemiyeti, konumunu daha da güçlendirdi. Öteki taraftan Cemiyetten aradıklarını bulamayanlar ve yeni rejimi istemeyenlerin de sayısı küçümsenmeyecek derecede artmaktaydı.

Örneğin Prens Sebahattin grubu, Ahrar Fırkası, İttihad-ı Muhammedî Cemiyeti, Arnavutlar benzer biçimde muhalif kanat, sert politikalar takip etmeye başladı. Derviş Vahdeti’nin Volkan gazetesinde “din elden gidiyor” propagandası da buna eklenince 13 Nisan (31 Mart) 1909’da İstanbul’daki Avcı Taburları isyan çıkardı. Bu isyan kısa sürede büyük sertlik hareketlerine dönüştü. Dahası İstanbul’daki ordu birliklerinin denetimi elden çıktı.

Meclis-i Mebusan Marşı

İttihat ve Terakki Cemiyeti, İstanbul’da meydana gelen bu duruma müdahale etmek suretiyle, Edirne ve Selanik’teki askerî birliklerden yeni bir ordu oluşturdu ve İstanbul’a doğru yönlendirdi. Bu ordunun adı “Hareket Ordusu”, kurmay başkanı da Mustafa Kemal idi. Selanik Tümen Komutanı Hüseyin Hüsnü Paşa’nın komutasında olan ordu, Yeşilköy’e geldiği süre da Ordu Komutanı Mahmut Şevket Paşa, idareyi ele aldı. 24 Nisan’da da Hareket Ordusu İstanbul’da kontrolü ele geçirdi.

Enver Paşa

Bu gelişmelere izleyici kalan II. Abdülhamit, olup bitenlerden görevli tutuldu. Meclis-i Mebusan ve Meclis-i Ayan üyeleri “Meclis-i Umumî-i Millî” adı altında Sait Paşa’nın başkanlığında toplandı. 27 Nisan’da da Sultan II. Abdülhamit usulüne uygun bir halde tahttan indirilerek, yerine II. Abdülhamit’in kardeşi Mehmet Reşat (65 yaşlarında), “V. Mehmet” adıyla tahta geçti.

Böylece II. Abdülhamit’in 33 senelik saltanatı son buldu. Ailece 1912 Balkan Savaşlarına kadar Selanik’e sürgün edildi. İttihat ve Terakki Cemiyeti ise siyasal gücü ve otoritesini iyice pekiştirmiş oldu.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir