ADANA GÖRÜŞMELERİ (30-31 OCAK 1943)

Casablanca (Kasablanka) görüşmelerinde ABD Başkanı Roosevelt ile İngiliz Başbakanı Churchill, Türkiye’nin harbe iştirak etmesi mevzusunda mutabık kalmışlardı. Alınan kararın Türkiye’ye bildirilmesi ve Türkiye ile görüşmeleri Churchill’in takip etmesi kararlaştırıldı. Bunun üstüne Churchill’in yapmış olduğu davet İnönü tarafınca kabul edildi. Gizliliğin esas olduğu görüşmeler 30 Ocak-31 Ocak 1943’te Adana’da yapılmış oldu.

Türk heyetinde İnönü’nün yanında Başbakan Şükrü Saraçoğlu, Dışişleri Bakanı Numan Menemencioğlu ve Genelkurmay Başkanı Fevzi Çakmak da yer aldı. Churchill Türkiye’nin en geç 1943 yılı sonunda harbe katılmasını istedi. Buna karşılık Türk devlet adamları aşağıdaki hususlar üstünde durdu: Türkiye, Sovyet Rusya’dan güvenli değildir ve ondan çekinmektedir. Almanya’nın yenilmesiyle Sovyet Rusya Avrupa’da egemen duruma geçecektir. Türkiye’nin harbe katılabilmesi için Türk ordusunun araç-gereç bakımından geniş seviyede takviyesi gerekir.

Churchill birinci hususla ilgili görüşlerini dile getirirken komünizmin artık belirli bir seviyede değişmiş bulunduğunu, harp sonrasında yaşanacak bir hücum durumunda lüzumlu tedbirleri alacağını belirtti. İkinci husus mevzusunda İngiltere ve ABD’nın Türkiye’nin istediği yardımı yapacağını bildirdi. Konferansta Türkiye, Müttefiklere yakınlaşmakla birlikte savaşın haricinde kalmayı başardı.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir