Amerika Birleşik Devletleri (ABD)’nin Kuruluşu

ABD’nın 1492’de keşfinden sonrasında İspanyollar, Meksika ve Cenup ABD’da, Portekizliler Brezilya’da, Fransızlar Kanada’da, İngilizler de bugünkü ABD’nin Atlas Okyanusu kıyılarına yerleşerek sömürgeler meydana getirdiler. İngilizler de XVI. yüzyılın sonlarından itibaren bu kıtaya gelmiş olarak koloniler kurdular.

XVII. yüzyıl başlarında Şimal ABD’da on üç İngiliz koloni sömürgesi vardı. Her sömürgenin başlangıcında İngiliz kralı tarafınca atanan bir vali bulunurdu. Sadece bu on üç koloni İngiltere’deki parlamentoda temsil edilmiyordu. İngiliz Parlamentosu Yedi Yıl Savaşları’nda uğramış olduğu zararları gidermek ve ekonomik durumunu düzeltmek için sömürgelerine, ayrıca ABD’daki kolonilerine de yeni vergiler koydu. Koloniler, İngiliz Parlamentosu’nda temsilcileri bulunmadığını ileri sürerek bu vergileri kabul etmediler. Peşinden de İngiliz mallarını boykot ettiler. Bunun üstüne İngiltere, Boston Limanı’nı kuşatım altına aldı. Koloni halkı buna karşı çıktı. Böylece koloniler İngilizlere karşı isyanı başlatmış oldu.

Özetlemek gerekirse Mevzu Başlıkları

Amerikan Kolonilerinin Bağımsızlıkları

Koloni temsilcileri 1774 senesinde Filedelfiya’da toplandılar. Toplantı sonucunda, İngiliz hükümetinden kolonilerin onayı alınmadan vergi alınmaması ve ticareti önleyici kanunların konulmamasına karar verildi. İngiltere bunu reddedince ikinci kez Filedelfiya’da toplanan koloniler İngiltere’ye cenk duyuru ettiler. Toplanan ordunun komutanlığına George Washington (Corc Vaşingtın) getirildi. II. Filedelfiya Kongresi’nde Amerikan kolonileri bağımsızlıklarını duyuru ettiler.

Kurultay, İnsan Hakları Bildirisi’ni kabul ve duyuru etti(4 Temmuz 1776). Bu bildiriye nazaran,“ İnsanların doğuştan bazı hakları vardır. Bunlar devredilemez ve vazgeçilemez haklardır. Bu haklar yaşama hakkı, özgürlük hakkı ve mutluluğu arama hakkıdır. Bu hakları kuvvetini halktan alan ve halkın arzusuyla iş başına gelen hükümetler kurar.’’ Harp sekiz yıl sürdü. Fransız, İspanyol ve Hollandalıların desteğini alan koloniler büyük başarılar elde ettiler. Fransa’nın kolonilere destek vermesi üstüne Amerikalılar ile İngilizler arasındaki cenk bir İngiltere-Fransa savaşı hâline geldi. Bir süre sonrasında İngiltere’ye düşman olan İspanya ve Hollanda’da Fransa’nın yanında yer aldılar. Sonunda İngilizler sulh istemek zorunda kaldılar. İngiltere Versay Antlaşması ile (1783) harbe son vererek ABD Birleşik Devletleri’nin bağımsızlığını kabul etti.

George Washington Amerikan Bağımsızlık Cenginde

1787 senesinde Amerikalılar bir anayasa hazırladılar. Bu anayasaya nazaran ABD Devleti federal bir cumhuriyet oluyordu. Buna nazaran her devlet iç işlerinde özgür kalıyor, buna karşılık hepsinin dış siyaseti, savunmaları ve ekonomileri ortak olarak yürütülüyordu. İlk cumhurbaşkanı olarak bağımsızlık savaşlarında büyük yararlılıkları görülen George Washington seçildi.

ABD Birleşik Devletleri’nin Kuruluşunu ve Genişlemesini Gösteren Harita

Avrupa’dan ABD’ya meydana getirilen göçler sonunda Avrupa’da işsizlik azaldı. Avrupa kültür ve uygarlığı yeni bir yayılma alanı buldu. ABD Birleşik Devletleri, yeni bir denge unsuru oldu.

ABD Birleşik Devletleri kurulduktan kısa bir süre sonrasında Akdeniz’de ticari etkinliğe başladı. 1795’te Cezayir, 1796’da Trablusgarp ve 1797’de Tunus’la tecim antlaşmaları imzaladı. Böylece dolaylı olarak Osmanlı Devleti ile de ilk ticari ilişkiler başlamış oldu. İlk kez bir Amerikan tecim gemisi 1800 senesinde İzmir’e, cenk gemilerinden oluşan bir filo da İstanbul’u ziyaret için geldi. Doğu Akdeniz’de ticari faaliyetlerini artıran Amerikalılar, İzmir’de bir konsolosluk açmak için girişimde bulunmuşlar ve 1810 senesinde İzmir ve ABD içinde ilk kez tertipli bir şekilde ticari seferler yapılmaya başlanmıştır.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir