Arap-İsrail Savaşları

Sykes-Picot Antlaşması ile Osmanlı Devleti’nden ayrılan Filistin bölgesinde, Balfour Deklarasyonu ile bir Yahudi devleti kurulması yönünde adım atıldı. San Remo Konferansı ile İngiliz idaresine bırakılan Filistin’e fazlaca sayıda Yahudi göçü yaşandı. Arap toplumunda rahatsızlıklara yol açan bu göçler; 1920, 1921 ve 1929 yıllarında Araplar ile Yahudilerin çatışmasına niçin oldu. İngiltere, içinden çıkamadığı Filistin meselesini Birleşmiş Milletler gündemine taşıyarak çözmeyi amaçladı.

BM’de kurulan Filistin Hususi Komitesi ile iki değişik çözüm olarak Çoğunluk Planı ve Azınlık Planı ortaya konuldu. Aralarında Türkiye’nin de olduğu İslam ülkeleri bağımsız Filistin devleti fikrini benimsedi. ABD ve SSCB beraber hareket ederek Filistin’in taksimi yönünde tavır aldılar. İngiltere ise yansız kaldı. Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun Filistin’in taksimi yönündeki sonucuna Arap Birliğinin tavır alması üstüne iki cemiyet içinde çatışmalar başladı.

İngiltere, 14 Mayıs 1948’de Filistin’deki kuvvetlerini çekeceğini ve manda yönetimini kaldıracağını deklare etti. Aynı esnada Yahudi Millî Konseyi de İsrail Devleti’nin kurulduğunu duyuru etti. ABD ve SSCB, 15 Mayıs’ta bağımsız İsrail Devleti’ni tanıdı.

İsrail Devleti’nin kurulması, Araplar ile Yahudiler içinde kati bir ayrışmaya ve bu devlet ile bazı Arap devletlerinin 1948, 1956, 1967 ve 1973’te savaşmalarına niçin oldu.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir