Çerkes Ethem

Çerkes Ethem Biyografisi

Kurtuluş Savaşı‘nda Kuvayı Milliye sürecinin çetecilerindendir.

Çerkez Ethem, Büyük Çerkes sürgününde Kafkasya’nın Şapsığ yöresinden göçederek Bandırma’nın Emre köyüne yerleşmiş Sapşığ Çerkez oymağından, Adıge ailesinden Pşevu Ali Bey’in beş oğlunun en küçüğü olarak 1885 tarihinde dünyaya geldi. Abileri de çeşitli savaşlara katılmışlar, hatta iki abisi (Reşet ve Tevfik beyler) 1901 ve 1902 yıllarında Harbiye’yi bitirerek subay çıkmışlardı.

Çerkez Ethem, 14 yaşlarında evden kaçarak Bakırköy Süvari Ufak Zabit Mektebi’ne girdi. Balkan Savaşı‘nda Bulgar cephesinde yaralandı. Kıdem zammı ve madalya aldı. I. Dünya Savaşı‘nda Eşref Kuşçubaşı’nın yönettiği Pan Turanist Teşkilatı Mahsusa ile beraber İran, Afganistan ve Irak’a meydana getirilen akınlara katıldı.

Mustafa Kemal Atatürk’ün Samsun’a ayak basmış olduğu sıralarda Ege’de Salihli hattında Çerkes Ethem liderliğinde Yunan işgaline karşı direniş başlatılır. Kasım 1919’da Garp ve Merkez Cephesi’nde komuta Çerkes Ethem’indir. Yunan Ordusu’nun durdurulması, isyanların bastırılması ve Ankara’da Meclis’in toplanabilmesi Çerkes Ethem’in yardımıyla mümkün olabilmiştir.

1919-1920 tarihleri içinde bir yıldan uzun bir süre Anadolu’da tek mühim vurucu güç olan Kuvayı Seyyare’yi kurdu ve yönetti. Kurtuluş Savaşı başlarken Kuzeybatı Anadolu’da çete kurarak bir taraftan Yunanlılar’la bir taraftan padişahcılarla çarpıştı. Anzavur, Bolu, Düzce ve Yozgat ayaklanmalarının bastırılmasında büyük yarar gösterdi.

Sadece tertipli ordu içinde yer alması istenince , emrindeki güçlerle TBMM hükümetine karşı ayaklandı, üzerine gönderilen kuvvetlere yenilince Yunanlılar’a sığındı (12 aralık 1921) . Yunanlılar yenilip Anadoludan çekilince onlarla beraber Yunanistan’a gitti. Ankara İstiklâl Mahkemesi tarafınca idama mahkûm edildi. Ilkin Mısır’a sonrasında da Ürdün’e giden Ethem Bey Kardeşlerinin aksine, 150’liklerin affından sonrasında da Türkiye’ye dönmedi. Mustafa Kemal ATATÜRK para ve geçişlik gönderdiğinde, Ethem’de “ianeye ihtiyacım yok, yargılanıp aklanmayacaksam dönmenin bir anlamı yok” diyerek Türkiye’ye dönmeyi reddetti.

Çerkez Ethem 21 Eylül1948 de Amman’da hayata gözlerini yumdu. Şeria Nehri’nin kıyısında toprağa verildi. Kabri, Ürdün’ün başkenti Amman’da Vadi-i Kır’daki Kabartay Mezarlığı’nda bulunuyor.
Kaynak:Yaşam öyküsü.info

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir