Dadaloğlu

Dadaloğlu Biyografisi

Halk ozanı

Osmanlı Devleti’nin Anadolu Türkmenlerini iskân politikasına tepki olarak tanınmış bir Halk ozanıdır.

Dadaloğlu, gerçek adı Veli’dir. 1785 senesinde dünyaya gelmiştir. Babası Âşık Mûsâ isminde bir saz şâiridir. Kayseri‘nin Tomarza ilçesinde doğduğu söylenmektedir. Doğduğu ve öldüğü yer kati olarak bilinmeyen Dadaloğlu, Toros Türkmenlerinin Avşar boyundandır. Avşarlar ise Kozanoğullarına bağlıydı. Cenup ve Orta Anadolu’yu dolaşmıştır. Açık Türkçeyle millî vezin ve şekillerle şiir söylemiştir.

Osmanlı Devleti göçebe Avşar, Karsantı, Sırkıntı, Bozdoğan, Kırıntı, Berber, Menemenci şeklinde Türkmen aşiretlerini belirli bölgelere yerleştirmek suretiyle yönetimsel bir teşebbüste bulunmuş oldu. Fakat bu dağlı aşiretlerle uğraşmak kolay olmuyordu.

Osmanlı Devleti’nin yerleşik hayata geçirmek için verdiği uğraş, yer yer başkaldırılara ve çatışmalara niçin olmuştur. Dadaloğlu‘nun şiirleri, yerleşik hayata geçmek istemeyen Türkmen aşiretlerinin sesi ve sözlü zamanı sayılabilir. Her yıl Kayseri‘de, Dadaloğlu (Avşar) Şenlikleri düzenlenmektedir. Osmanlı Devleti, bu ayaklanmayı bastırınca Dadaloğlu’nun aşiretini Sivas’ın köylerinden birine yerleştirmiştir.

Dadaloğlu, 1868 senesinde 83 yaşlarında ölmüştür.

Şiirleri 1923’ten sonrasında Anadolu’da yayımlanmaya adım atmıştır. Sadece bu şiirlerin sayısı azdır. Bâzılarının ona âit olma ihtimâli zayıftır. Şiirleri derlemeye dayandığı için, oldukca azca şiiri haricinde büyük seviyede değişikliğe uğrayarak günümüze kadar gelmiştir.

Oldukça malum bestesi meydana getirilen şiirlerinden iki tanesi:

Avşar Elleri

Kalktı göç eyledi avşar elleri
Ağır ağır giden eller bizimdir
Arap atlar yakın eyler ırağı
Yüce dağdan aşan yollar bizimdir

Belimizde kılıcımız kirmani
Taşı deler mızrağımın temreni
Hakkımızda Devlet Vermiş Fermanı
Buyruk padişahın dağlar bizimdir

Dadaloğlum yarın kavga kurulur
Öter tüfek davlumbazlar vurulur
Nice koç yiğitler yere serilir
Ölen ölür kalan sağlar bizimdir

Ölürüz De Kömür Gözlüm Ölürüz

Ölürüz De Kömür Gözlüm Ölürüz
Dost Ağlasın Zalim Felek Utansın
Kıyamette Kavuşmak Var Biliriz
Dost Ağlasın Kahpe Felek Utansın

Bir Çıkmaza Girdi Bugün Yolumuz
Geçit Vermez Sağımızla Solumuz
Kalır Gayri Bizim Burda Olumuz
Mert Ağlasın Namert Olan Utansın

Avşar İli Yaylasına Göçmedik
Aşın Yeyip Sularını İçmedik
Tenhalarda Kendimizden Geçmedik
Can Ağlasın Hain Felek Utansın

Dadaloğluyum Gene Coştu Çağladı
Ak Üzerine Karaları Bağladı
Fırkat Odu Yüreciğim Dağladı
Ben Ölende Çapanoğlu Utansın

Kaynak:Yaşam öyküsü.info

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir