İkinci Dünya Savaşı Sonrası Küresel Güçler

II. Dünya Savaşı, birincisine oranla her yönüyle daha kapsamlı ve yıkıcı oldu. Tüm dünya devletleri ve toplumları, altı yıl süresince harbe dâhil olsun yada olmasın savaştan negatif etkilendiler. Bir tek cenk esnasında değil savaştan sonrasında da bu etkisinde bırakır devam etti. Internasyonal arenada sulh ortamı oluşturma ve savaşın sebep olduğu yaraları sarma çabaları sonuçsuz kaldı. Küresel anlamda sıcak cenk yaşanmadı fakat mahalli savaşlar yaşandı. Ek olarak siyasal, ekonomik, kültürel vb. pek fazlaca alanda rekabet ortamı meydana geldi.

Almanya’ya karşı muharebede ağırlıklı görevi üstüne alan ve cenk sonrasında Avrupa kıtasından en büyük oranı alan SSCB oldu. O şekilde ki birçok Avrupa ülkesi, SSCB tarafınca ya işgal edildi ya da uydu devlet hâline getirildi. Batı Avrupa, SSCB ve uydularındaki komünist yönetimleri cenk sonrasında oluşan en mühim tehdit olarak görmüş oldu. Bu tehdit sıcak bir çatışmaya yol açmadan ABD’nin önlem alma gerekliliğini ortaya çıkardı. II. Dünya Savaşı’nın amiral gemisi olan ABD, cenk sonrasında da bu rolünü devam ettirdi. Kendini hem Avrupa’yı hem de dünyayı yeni felaketlerden kurtaracak tek güç olarak görmüş oldu. Böylece dünya, ABD ile SSCB içinde iki kutuplu hâle geldi, öteki devletler iki tarafın birinden yana tavır almak mecburiyetinde bırakıldı.

Soğuk Cenk, II. Dünya Savaşı’ndan sonrasında süper güçler olarak ortaya çıkan Sovyetler Birliği ile ABD Birleşik Devletleri’nin silaha başvurmaktan kaçındıkları dönemdir. Soğuk Cenk bu ülkeler ve askerî müttefikleri tarafınca desteklenen jeopolitik, ideolojik ve ekonomik cenk olarak tanımlanır. 1947’de başladığı kabul edilen bu dönem, 1991’de Sovyetler Birliği’nin dağılmasına kadar devam etti. Taraflar askerî cenk ortamında direkt olarak karşı karşıya gelmekten sakınıp korkutma, propaganda benzer biçimde kaynakların tamamını kullanarak birbirlerine üstünlük sağlamaya çalıştılar.

Dünyanın iki kutuplu hâle gelmesini hazırlayan nedenlerden bazıları şunlardır:

İki kutuplu hâle gelen dünyada bloklar tarafınca atılan siyasal ve ekonomik adımlar şunlardır:

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir