Lirik Şiir Nedir? Lirik Şiirin Özellikleri, Lirik Şiir Örneği

Yunanca Lyrikos kelimesinden türeyen; aşk, özlem, ayrılık benzer biçimde şairdeki duyguları ve heyecanları dile getiren şiir türüne “Lirik şiir” denir. Lirik şiirde ozan okuyucunun duygularına hitap ederek onları etkilemeyi, onları kendi his hayatına çekmeye çalışır.  

Lirik şiirin mevzusu başta aşk, ayrılık, ölüm ve din olmak suretiyle insanoğlunun içinde olduğu her şeyden seçilebilir. İnsanların duygularına hitap etmesi bakımından kim bilir en eski şiir türü olan lirik şiirinin adı ise, Eski Yunan edebiyatında şairlerin şiirleri Lyra (lir) adını verdiklerini saz eşliğinde okumalarından ortaya çıkmıştır. Şairler gönülden gelen heyecanlı, duygusal ve acıklı şiirlerini bu sazlar eşliğinde öğrenim görmüştür. Sonrasında ise bu tür şiirlere “lirik” adı verilmiştir. Tanzimat edebiyatında da bu tür şiirler “rebab” adında olan bir çeşit saz eşliğinde söylendiğinden bir ara bu şiirlere “rebabî” adı da verilmiştir.

Eski Yunan edebiyatında temeli atılan bu şiirin türünün Avrupa’da 18. yüzyılda başarıya ulaşmış örnekleri verilmiştir. Türk edebiyatında da lirik şiir en oldukca sevilen ve kullanılan şiir çeşitlerinden olmayı başarmıştır. Divan edebiyatında gazel, şarkı; halk edebiyatında da güzelleme şiirleri bu türe örnek olarak gösterilebilir.

Lirik Şiirin Özellikleri

  • Ayrılık, aşk, özlem benzer biçimde duygusal mevzuları ele alır.
  • Yunan edebiyatında Lyra (lir) denilen sazdan adını almıştır.
  • Okuyucunun duygularına hitap etmek amaçlanır.
  • Avrupa’da Duygusal şairlerle beraber gelişim göstermiştir.

Lirik Şiir Örneği

Tüfeğini depoya koydular,
Esvabını başkasına verdiler,
Artık ne torbasında ekmek kırıntısı,
Ne matarasında dudaklarının izi;
O şekilde bir rûzigâr ki,
Kendi gitti,
İsmi bile kalmadı yadigâr.
Yalnız şu beyit kaldı
Kahve ocağında el yazısıyla:
             “Ölüm Allahın emri
               Ayrılık olmasaydı.”
Orhan Veli

Ek olarak Bkz -> ŞİİR TÜRLERİ

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir