Sosyalizm Nedir, Sosyalizmin Öncüleri Kimlerdir?

Sosyalizm, kapitalizme bir tepki olarak doğan ve kapitalizmin hususi iyelik, piyasa ekonomisi ve kâr esasına karşı çıkan bir ideolojidir.

Sosyalizmin amaçları içinde ana para sahipleriyle işçiler arasındaki eşitsizliği yok etme, servet ve refah farklarını ortadan kaldırma, üretim araçlarını toplumun mülkiyetine geçirme, hususi iyelik yerine kolektif mülkiyeti oluşturma, toplumda derslik farklılıklarını ortadan kaldırma yer almıştır.

Fransız İhtilali ve Endüstri Devrimi sonucunda politika ve endüstri alanında gerçekleştirilenler, Avrupa’da yeni bir toplumsal, siyasal ve ekonomik sistemi ortaya çıkardı. Paracı üretim, işçi sınıfını örgütlü siyasal bir güce dönüştürdü.

Endüstri Devrimi

Fransız İhtilali’nin getirmiş olduğu eşitlik ilkesinin kafi olmadığını dile getiren bazı yazarlar 1815 yılından itibaren tam eşitliğin gerçekleşebilmesi için ekonomik eşitliğin de olması icap ettiğini savundular.

Sosyalizm ideolojisi doğmaya başladı. Sosyalistler toplumdaki bu eşitsizliğin iyi mi ortadan kaldırılacağına yönelik ortak düşünce üretemeyip devamlı tartıştılar. Bu durum, sosyalizmin liberalizm şeklinde kitleleri etkilemesine engel oldu. Sosyalizm XIX. yüzyıl süresince yalnızca fikrî planda kaldı.

Sosyalizmin en mühim simalarından olan Karl Marx ile sosyalizm, değişik bir boyut kazanmıştır. Karl Marx klasik Alman felsefesini, Fransız sosyalizmini ve İngiliz siyasal düşüncesini bir araya getirmiş ve kendi sosyalizm anlayışını oluşturmuştu. Üretim araçları kamuya ilişkin olduğundan tarihsel olarak kapitalizmden sonrasında kesinlikle sosyalizmin geleceği iddiasında bulunuyordu.

Karl Marx, kendi toplumcu sistemini işçi sınıfına dayandırdı ve tüm dünya işçilerinin örgütlenmesine oldukca ehemmiyet verdi. Bu doğrultuda meydana getirilen emek harcamalar sonucunda I ve II. Enternasyonaller (Internasyonal İşçi Federasyonu) kuruldu. Bu enternasyonaller işçi birliğini sağlayamadıkları şeklinde toplumcu düşüncede de birlikteliği sağlayamadılar. toplumcu düşünceyi daha da parçaladılar.

Sosyalizm, değişik coğrafi bölgelerde değişik dönemlerde ortaya çıktı, gelişti ve tesirini zaman içinde yitirdi. Sosyalizmin İngiltere’de gelişmesi Endüstri Devrimi’nin ortaya çıkarttığı toplumsal ve ekonomik sonuçlara dayalıydı. Fransız sosyalizmi özgürlük, hakkaniyet, eşitlik ve demokrasi şeklinde ihtilalin getirmiş olduğu kavramlar çevresinde şekillendi. Sosyalizminin Fransa’daki en mühim savunucusu Henri de Saint Simon’dur (Henri dö Sayint Simon).

Henri de Saint Simon (temsilî)

Dünyadaki ilk toplumcu devrim 1917’de Vladimir Ilyich Lenin (Vilademir İliyç Lenin) liderliğinde Rusya’da gerçekleşti. II. Dünya Savaşı’ndan sonrasında sosyalizm yayılarak Doğu Avrupa, Uzakdoğu, Latin ABD ve pek oldukca üçüncü dünya devletlerinde yönetime gelme imkânı buldu.

Vladimir Ilyich Lenin (temsilî)

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir