Yunan Uygarlığı

Akalardan Yunanistan’ı alan Dor’lar yunan medeniyetinin temelini oluşturdular. Dor şehirlerine zaman içinde polis denilmeye başlandı.

En meşhur Yunan şehirleri Atina, Isparta, Korint ve Tebai’dir. Yunan kent devletleri MÖ IV. yüzyılda Makedonya egemenliğine girmiştir.

Özetlemek gerekirse Mevzu Başlıkları

Yunan Uygarlığının Mühim Özellikleri

Yunanistan’da her polis (kent) ayrı bir devletti. Bu kent devletleri iç ve dış siyasetlerinde bağımsızdı. Kanunlarını kendileri yapıyor ve uyguluyorlardı. Kent devletleri başlangıçta krallar tarafınca yönetiliyordu. Sadece asillerin güçlenerek idareyi ele geçirmeleri üstüne aristokratik hükümetler kurulmuştur.

Yunanistan’da kent devletlerinin bulunması iç çatışmalara niçin olmuş ve siyasal birliğin kurulmasını engellemiştir.

Yunanistan’da tecim yaşamının gelişmesi sonucunda tüccar, sanayici, gemici ve sanatkarlardan oluşan orta derslik dünyaya gelmiştir. Yönetime katılmak isteyen orta derslik köylülerle birleşerek soylularla savaşım etmişlerdir. Bu mücadeleler sonucunda Solon ve Klistenes Kanunları ile sınıflar arasındaki ayrıcalıklar kaldırılmaya çalışılmıştır.

Solon ve Klistenes Kanunları ile;

  • Köylülerin borçları affedilmiş, borcunu ödeyemediği için köle durumuna düşenlere özgürlükleri geri verilmiştir.
  • Derslik farklılıkları ortadan kaldırılmıştır.
  • Halk  meclisleri açılarak, halkın yönetimde söz sahibi olması sağlanmıştır.
  • İlk Çağ’da demokratikleşme süreci başlatılmıştır.
  • Kölelerin güçlenmesinden ve ayaklanmasından çekinen Yunan kent devletleri büyük askeri güç bulundurmuşlardır. Isparta kara, Atina ise donanma yönüyle Yunanistan’ın en kuvvetli ordusunu kurmuştur.
  • Fazlaca tanrılı bir inanışa haiz olan Yunanlılar, tanrılarını insan şeklinde düşünmüşlerdir. Yunanistan’da Fikri gelişmeyi sınırlandırmayan ve fedakârlık gerektirmeyen bir din ortaya çıkmıştır. Fazlaca sayıdaki yunan tanrılarının Olympos dağında oturduğuna inanılırdı.
  • Yunanlılar tanrılarının yardımını almak yada öfkesini yatıştırmak için spor, müzik ve şiir yarışmalarına ehemmiyet vermişlerdir. Bunların en ünlüsü ilk kez MÖ 776’da kutlanan ve dört yılda bir tekrarlanan Zeus adına düzenlenen olimpiyat oyunlarıdır. Olimpiyatlar Yunan toplumunun kaynaşıp ortak bir kültür oluşturmalarına katkıda bulunmuştur.
  • Yunanlılar kolonicilik faaliyetlerinde gelişmişlerdir.
Yunan Uygarlığı

Yunanlıların Koloniler Kurmasında Etkili Olan Nedenlerden

  1. Ülkenin minik ve dağlık olması
  2. Tarıma elverişli toprağın azca olması ve nüfusun artmasıyla toprak ihtiyacının artması
  3. Tecim ve sanayinin gelişmesi, serüven ardındaki insanların yurt aramaları

Yunanlılar Akdeniz ve Karadeniz’in çeşitli yerlerinde koloniler kurmuşlardır.

Bu sayede,

  1. Tecim faaliyetlerini geliştirmişlerdir. Bunun sonucunda Yunanistan’da kuvvetli bir tüccar sınıfı ve tecim filosu ortaya çıkmıştır.
  2. Yeni topraklar üstünde egemenlik kurmuşlardır.
  3.  Yunan kültürü değişik bölgelerde tanınmıştır.

Yunanistan’da MÖ V. yüzyılda tarih bilim dalı olarak ortaya çıkmıştır. Yunanistan’da tarihçilik Heredot’la başlamış ve Tukidides ile en yüksek seviyeye ulaşmıştır.

Yunanlılar felsefe, tarih, aritmetik, geometri, tıp ve astronomi alanlarında ileri gitmişlerdir. Felsefe, Batı Anadolu’da dünyaya gelen, Yunanistan’da gelişmiştir. Yunan felsefesinin temsilcileri Sokrat, Eflatun ve Aristo’dur.

Yunanlılar MÖ VIII. yüzyıl başlarında iyonyalılardan Fenike alfabesini alarak kullanmışlardır. En eski ve en mühim yazınsal eserleri Homeros’un İlyada ve Odise destanlarıdır. Batı Anadolu kıyılarında ortaya çıkan bu destanlar, eğitim ve ulusal birlik duygularının pekiştirilmesi yönüyle Yunanlıları etkilemiştir.

Yunan sanatının en mühim eserleri mimari, fotoğraf ve heykeltıraşlık alanlarında ortaya çıkmıştır. Yunan uygarlığının egemen olduğu yerlerde birçok tiyatro, mabet, tanrı ve insan heykelleri yapılmıştır.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir